Depressie bij studenten: Symptomen, Hulp en Vergoeding

Wanneer spreek je van een depressie?

Bijna iedereen zit wel eens niet zo lekker in zijn vel. Een paar dagen chagrijnig zijn of nergens zin in hebben is heel normaal (een ‘dipje’) en gaat vaak vanzelf over. Zo’n dip kan echter uitgroeien tot iets veel zwaarders dat je leven volledig gaat beïnvloeden. We spreken medisch gezien van een depressie wanneer je je gedurende langere tijd (minimaal twee aaneengesloten weken) vrijwel dagelijks extreem somber voelt en dit je dagelijkse functioneren (zoals je studie of werk) ontregelt.

Symptomen: Hoe herken je een depressie?

Een depressie uit zich bij iedereen anders. Volgens de richtlijnen is er vaak sprake van een depressie wanneer je minimaal twee weken last hebt van vijf of meer van de onderstaande klachten:

• De hele dag door aanhoudende sombere, lege of neerslachtige gevoelens.
• Een duidelijk verlies van interesse in (of plezier aan) hobby’s, sport en sociale activiteiten.
• Grote veranderingen in gewicht (veel afvallen of juist veel aankomen) en eetlust.
• Slaapproblemen (slapeloosheid of juist de drang om de hele dag te slapen).
• Constante vermoeidheid en een totaal gebrek aan energie.
• Gevoelens van waardeloosheid of buitensporige (en onterechte) schuldgevoelens.
• Moeite met nadenken, sterke concentratieproblemen en besluiteloosheid.
• Terugkerende gedachten aan de dood of suïcidale gedachten.

Waar kun je als student terecht voor hulp?

Wanneer onaangename en sombere gevoelens aanhouden, is het van het grootste belang dat je hulp zoekt. Een depressie los je zelden alleen op. De volgende loketten zijn zeer toegankelijk voor studenten:

1. De Huisarts en POH-GGZ (Gratis)

Je huisarts is altijd het eerste aanspreekpunt. Een consult bij de huisarts is vertrouwelijk en kost je helemaal niets (het valt niet onder je eigen risico). Vaak heeft de huisarts een Praktijkondersteuner GGZ (POH-GGZ) in dienst. Ook gesprekken met deze psychologisch medewerker worden 100% vergoed vanuit de basisverzekering.

2. De Studentenpsycholoog

Vind je de drempel naar een medisch specialist te hoog? Maak dan een afspraak bij de studentenpsycholoog of de studentendecaan op jouw hogeschool of universiteit. Zij zijn gespecialiseerd in de specifieke druk waar studenten mee te maken hebben en kunnen je snel op weg helpen. Deze gesprekken zijn vaak kosteloos.

Vergoedingen voor therapie en de GGZ

Als de huisarts of de POH-GGZ oordeelt dat jouw depressie een zwaardere of langdurige behandeling nodig heeft, krijg je een officiële verwijsbrief voor de Geestelijke Gezondheidszorg (GGZ). Dit traject wordt opgedeeld in de generalistische basis-GGZ (voor lichte tot matige klachten) en de gespecialiseerde GGZ (voor complexe klachten).

Hoe zit het met de kosten?
Psychologische zorg vanuit de GGZ (met een officiële DSM-5 diagnose voor depressie) wordt volledig vergoed vanuit de basiszorgverzekering. Er gelden wel twee belangrijke financiële voorwaarden:

• Eigen Risico: GGZ-trajecten vallen onder het verplichte eigen risico. Je betaalt dus eerst je eigen risico (minimaal € 385,-) voordat de verzekeraar de rest van de rekeningen betaalt.
• Gecontracteerde zorg: Controleer altijd of jouw zorgverzekeraar een contract heeft afgesloten met de psycholoog of kliniek die jij kiest. Ga je naar een niet-gecontracteerde behandelaar? Dan moet je vaak een aanzienlijk deel van de rekening zelf betalen.

Vergoedingen voor antidepressiva (Medicijnen)

Soms schrijft een psychiater of huisarts medicatie (antidepressiva) voor ter ondersteuning van de therapie. Antidepressiva worden vergoed vanuit de basisverzekering, mits ze zijn opgenomen in het Geneesmiddelenvergoedingssysteem (GVS). Ook voor deze medicijnen geldt dat je eerst je eigen risico betaalt.

Studievertraging en DUO

Een depressie zorgt vaak voor uitval en forse studievertraging, wat de financiële stress (vanwege leningen) verder kan vergroten. Trek daarom direct aan de bel bij je studentendecaan. Bij medische en psychische overmacht kun je bij DUO een beroep doen op de regeling ‘Voorziening prestatiebeurs bij medische omstandigheden’. Hierdoor kan je recht op studiefinanciering verlengd worden of kan je lening alsnog worden kwijtgescholden, zodat je niet met een oneerlijke schuld achterblijft.