Studenten met auditieve beperkingen

Wanneer je minder of zelfs helemaal niets meer kunt horen, dan kan dit gevolgen hebben voor het volgen van een studie. Er kunnen bijvoorbeeld problemen ontstaan rondom het volgen van (hoor)colleges en het communiceren met je studiegenoten. Lees op deze pagina meer informatie over auditieve beperkingen, wat je hieraan kunt doen en of je dit vergoed krijgt door de zorgverzekering.

Wat is een auditieve beperking?

Onder auditieve- of gehoorstoornissen vallen de beperkingen die het gehoor aantasten. Dit kan aangeboren slechthorendheid zijn, maar bijvoorbeeld ook overgevoeligheid voor geluiden (hyperacusis) en gehoorverlies door de ziekte van Ménière. Auditieve beperkingen uiten zich in verschillende vormen, zoals:

  • Het niet kunnen verstaan van te hard/zacht of hoog/laag geluid
  • Problemen met spreken na doofheid op vroege leeftijd
  • Het ervaren van pijn bij harde/hoge geluiden
  • Het optreden van begripsproblemen door de gehoorstoornis

Veelvoorkomende studieproblemen

Hoeveel gevolgen jouw gehoorstoornis heeft op je studie is natuurlijk afhankelijk van de mate van jouw auditieve beperkingen en de studie die je volgt. Een aantal problemen die vaak voorkomen zijn:

  • Het niet kunnen volgen van colleges
  • Moeite hebben met het vinden van een passende stage
  • Niet kunnen meekomen met werkgroepen
  • Instructies rondom praktische werkzaamheden direct uitvoeren

Hulpmiddelen

Er zullen door vernieuwende technieken steeds meer hulpmiddelen voor slechthorenden op de markt komen, zoals de videobril Spraakzien die via spraakherkenningsoftware gesproken woorden op je brilglazen geschreven laat zien. Er zijn ook een aantal standaard hulpmiddelen waarvoor je als student met een auditieve beperking voor in aanmerking kunt komen.

Hoortoestel

Wanneer je meer dan 35 dB gehoorverlies hebt, dan krijg je een hoortoestel voor 75 procent vergoed vanuit de basiszorgverzekering. Er geldt dus altijd een eigen risico van 25 procent. Vaak geldt ook nog als voorwaarde dat het hoortoestel voorgeschreven/afgegeven moet zijn door een officiële arts of audioloog. Informeer hiernaar bij je zorgverzekeraar.

Tolk

Om lessen beter te kunnen volgen kun je van een schrijf- of gebarentolk gebruikmaken. Een tolk die jij nodig hebt ter ondersteuning bij onderwijs wordt vergoed via het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV). Samen met een contactpersoon van het UWV en op basis van jouw lestijden zal er een tolk aan jou worden toegekend. Op de UWV-website vind je een aanvraagformulier voor deze vergoeding.

Soloapparatuur

Solo-apparatuur is een systeem waarbij zowel jij als een docent een apparaatje dragen. Via de microfoon en zender van jouw docent komen de gesproken woorden duidelijk op jouw hoortoestel binnen. Solo-apparatuur wordt vergoed wanneer jij meer dan 35 dB gehoorverlies hebt en de apparatuur aangeraden wordt via een specialist. Wanneer je solo-apparatuur bestelt bij een leverancier waarmee jouw zorgverzekeraar een contract heeft, dan krijg je dit volledig vergoed. Bij andere leveranciers is de vergoeding wellicht lager.

Onderwijsvoorzieningen

De meeste onderwijsinstellingen houden rekening met studenten met een gehoorbeperking en hebben diverse voorzieningen waar je van gebruik kunt maken. Informeer bij je decaan naar de volgende mogelijkheden.

  • Sommige lokalen of zalen hebben een ringleiding
  • Het vervangen van mondelinge tentamens door een schriftelijke toets of meer tijd voor mondelinge tentamens
  • Het spreiden van tentamens over een langere periode
  • Het gebruik van extra visuele ondersteuning in de lessen d.m.v. bijvoorbeeld een bord, sheets of Prezi.
  • Het gebruik van een telefoon, opnameapparatuur of video in de lessen
  • De mogelijkheid van een aparte, stille ruimte voor groepsopdrachten
Heb je problemen met het volgen van een les? Wees dan niet bang om een decaan of de docent zelf aan te spreken. Vaak weet de docent niet van je problemen en kan hij/zij door kleine aanpassingen zich beter verstaanbaar maken.

Psychische problemen

Auditieve beperkingen zijn grotendeels onzichtbaar en het kan gebeuren dat jij je niet begrepen voelt door jouw omgeving. Studenten waarbij de gehoorstoornis al op vroege leeftijd is ontstaan kunnen een kleinere woordenschat en spraakproblemen hebben. Dit kan weer leiden tot communicatieproblemen met je studiegenoten en terugtrekking. Het volgen van een studie kost dan veel meer inspanning. Wanneer je op latere leeftijd slechthorend of doof bent geworden betekent dit dat je opnieuw moet leren communiceren en ook dit is erg vermoeiend. Wanneer de gehoorproblemen invloed hebben op je psychische situatie, dan kan het verstandig zijn om hulp te zoeken bij een psycholoog. Meer informatie over de vergoedingen hiervoor vind je op de pagina studenten met depressie.

Handige tips

Nog een aantal tips om het volgen van een studie met een gehoorbeperking eenvoudiger te maken:
  • Zorg dat je tijdens de lessen dichtbij de docent zit
  • Vraag studiegenoten na een les of je al zijn/haar aantekeningen mag overnemen
  • Volg een cursus spraakafzien (liplezen) bij een logopedist. Je kunt hiervoor het beste eerst een afspraak maken bij de huisarts, met een verwijzing krijg je dit meestal vergoed door de zorgverzekeraar

Altijd de goedkoopste studentenverzekering?