Studeren met een auditieve beperking

Wat valt onder een auditieve beperking?

Onder auditieve stoornissen vallen alle beperkingen die het gehoor aantasten. Dit is veel breder dan alleen doofheid. Het omvat onder andere:

• Aangeboren slechthorendheid of doofheid.
• Gehoorschade opgelopen door ziekte, medicatie of lawaai.
• Tinnitus (een constante piep of ruis in je oren).
• Hyperacusis (extreme overgevoeligheid voor normale geluiden, wat fysiek pijn kan doen).
• De ziekte van Ménière (gehoorverlies gecombineerd met duizeligheid).

Hulpmiddelen: Wat krijg je vergoed?

De vergoeding van hulpmiddelen hangt sterk af van het doel. Een vuistregel: medische hulpmiddelen voor in het dagelijks leven lopen via de zorgverzekeraar, maar hulpmiddelen puur bedoeld voor werk of studie lopen vaak via het UWV.

1. Het Hoortoestel (via de zorgverzekering)

Wanneer je een aantoonbaar gehoorverlies hebt van minimaal 35 dB, heb je vanuit de basiszorgverzekering recht op een vergoeding voor een hoortoestel. Hierbij gelden de volgende regels:

• Je krijgt wettelijk maximaal 75% van de aanschafwaarde vergoed.
• De resterende 25% is je wettelijke eigen bijdrage. Je betaalt dit zelf. Tip: Via een aanvullende verzekering kun je deze 25% soms alsnog (deels) vergoed krijgen.
• Let op: De 75% vergoeding valt wél onder je verplichte eigen risico. De eerste kosten betaal je dus zelf.
• Voor de vergoeding is vaak een officiële meting of verwijzing van een (KNO-)arts of audioloog nodig.

2. Solo-apparatuur (via zorgverzekering of UWV)

Solo-apparatuur is een systeem waarbij de docent een zender/microfoon draagt, en het geluid direct via Bluetooth of een ringleiding naar jouw hoortoestel wordt gestuurd. Dit filtert al het omgevingsrumoer in de collegezaal weg. Heb je dit nodig voor je studie? Dan kun je deze apparatuur (als het niet via de zorgverzekering lukt) vaak 100% vergoed krijgen als ‘voorziening’ via het UWV.

3. Een Schrijf- of Gebarentolk (via het UWV)

Als solo-apparatuur of hoortoestellen niet voldoende zijn, heb je als dove of slechthorende student recht op tolkuren (een schrijf- of gebarentolk) tijdens je colleges en tentamens. De tolkvoorziening in het onderwijs vraag je aan via de website van het UWV. Zij bepalen aan de hand van je lesrooster op hoeveel tolkuren (vaak 15% tot 100% van je lestijd) je recht hebt.

Aanpassingen vanuit je Hogeschool of Universiteit

Naast persoonlijke hulpmiddelen is jouw onderwijsinstelling via de Wet gelijke behandeling wettelijk verplicht om redelijke aanpassingen te doen. Neem hiervoor ruim voor de start van je studie contact op met de studentendecaan. Mogelijke aanpassingen zijn:

• De installatie van een ringleiding in je vaste collegezalen.
• Extra tijd of een aparte, stille ruimte tijdens (mondelinge) tentamens.
• Toestemming om colleges op te nemen of de inzet van live-ondertitelingssoftware (zoals de app Ava) op je laptop of smartphone.
• Visuele ondersteuning: docenten verplichten om belangrijke mededelingen niet alleen mondeling, maar ook visueel (via slides of mail) te delen.

Studievertraging: DUO en de Prestatiebeurs

Liplezen, intensief focussen in rumoerige ruimtes en continu communiceren via tolken: studeren met een gehoorbeperking kost simpelweg veel meer energie (luistermoeheid). Het is dan ook niet vreemd als je studievertraging oploopt.

Via de studentendecaan kun je dit melden bij DUO. Met de ‘Voorziening prestatiebeurs bij medische omstandigheden’ kan DUO je recht op studiefinanciering of het studentenreisproduct met een jaar verlengen. Ook kunnen ze (als je onverhoopt je diploma niet haalt) je lening omzetten in een gift.

Psychische gezondheid en Logopedie

Een gehoorstoornis is grotendeels ‘onzichtbaar’. Het kan gebeuren dat je je niet begrepen voelt door studiegenoten of docenten. Het continu moeten uitleggen van je situatie en de enorme vermoeidheid kunnen leiden tot eenzaamheid of sombere gevoelens. Ga in dat geval in gesprek met de studentenpsycholoog of je huisarts. Zij kunnen je helpen om de studiebelasting te managen. Meer informatie over de vergoedingen hiervoor vind je op onze pagina over studenten met een depressie.

Tot slot: heb je behoefte aan het (opnieuw) leren van spraakafzien (liplezen) om communicatie makkelijker te maken? Vraag je huisarts dan om een verwijzing naar de logopedist. Logopedie wordt in veel medische gevallen vergoed vanuit de basisverzekering.